Hücresel solunumun birincil yakıtı olan glukoz, aldoheksoz sınıfındandır. Sulu çözeltide açık zincir ile halkalı formlar arasında denge kurar. ATP üretiminde glikoliz, sitrik asit döngüsü ve oksidatif fosforilasyon yolunu izler.

Özellikler

Mol kütlesi

180.16 g/mol

Erime noktası

146 °C

Spesifik rotasyon [α]

+52.7° (D-glukoz)

Optik aktivite

Aktif (açık zincirde 4 kiral merkez)

Enerji verimi

~36-38 ATP/mol

Kullanım Alanları

Enerji içecekleri ve gıda tatlandırıcı · İntravenöz (IV) damar sıvısı · Bira ve şarap fermantasyonu · Selüloz ve nişasta monomeri

İlginç Bilgi

Beyin, toplam vücut ağırlığının %2'sini oluşturmasına rağmen tüketilen glukozu yaklaşık %20 kullanır; nöronlar neredeyse yalnızca glukozu yakıt olarak kullanan özelleşmiş hücrelerdir.

Sınav notu

Sistematik ad

Glukoz

Bileşik sınıfı

Aldoheksoz sınıfından bir karbonhidrattır.

Formül birimi

Molekül formülü C₆H₁₂O₆, empirik formül CH₂O’dur. Açık zincirde aldehit grubu vardır; sulu çözeltide halkalı forma da geçer.

Formülde dikkat

Okul atom kütleleriyle mol kütlesi 180 g/mol çıkar: 6×12 (C) + 12×1 (H) + 6×16 (O). Fruktozla izomerdir. İkisinin molekül formülü de C₆H₁₂O₆’dır, empirik formülü de CH₂O’dur.

Mol kütlesi hesabı

Sorudaki atom kütlesi önceliklidir. Kütle verilmezse okulda kullanılan değerlerle toplam 180 g/mol olur.

6×12 (C)

12×1 (H)

6×16 (O)

= 180 g/mol

Yazılış

C₆H₁₂O₆

Empirik formül

CH₂O

Empirik formül CH₂O biçimindedir. Molekül formülü bu oranın tam katıdır.

Mol hesaplayıcıda aç

Periyodik tablodaki atom kütleleriyle aynı hesap 180.156 g/mol verir.

Element	Atom sayısı	Katkı (g/mol)	Kütlece %
Karbon (C)	6	72.066	40.0
Hidrojen (H)	12	12.096	6.7
Oksijen (O)	6	95.994	53.3
Toplam		180.156	100

Kütlece yüzde, element katkısının mol kütlesine oranıdır.

Sık sorulan sorular

Glukoz nedir?

Glukoz formülü nedir?

Glukoz formülü C₆H₁₂O₆ olarak yazılır. Empirik formül CH₂O biçimindedir. Sistematik adı glukoz olarak geçer. Molekül formülü C₆H₁₂O₆, empirik formül CH₂O’dur. Açık zincirde aldehit grubu vardır; sulu çözeltide halkalı forma da geçer.

Glukoz mol kütlesi kaçtır?

Glukoz mol kütlesi, periyodik tablodaki atom kütleleriyle 180.156 g/mol çıkar. Okulda kullanılan kütlelerle toplam 180 g/mol olur. Bu hesaba 6 karbon, 12 hidrojen ve 6 oksijen girer.

Glukoz ne işe yarar?

Glukoz şu işlerde kullanılır: enerji içecekleri ve gıda tatlandırıcı, intravenöz (IV) damar sıvısı, bira ve şarap fermantasyonu ve selüloz ve nişasta monomeri.

Glukoz formülünde nelere dikkat edilir?

İlgili sayfalar

Fruktoz modeli