Asetik Asit formülü CH₃COOH olarak yazılır. Okul mol kütlesi 60 g/mol olur. Sirkenin ekşiliğinden sorumlu olan asetik asit, –COOH (karboksil) fonksiyonel grubunun prototipidir.
H₂O
SuNH₃
AmonyakCO₂
KarbondioksitH₂O₂
Hidrojen PeroksitSO₂
Kükürt DioksitNO₂
Azot DioksitHCl
Hidroklorik AsitH₂SO₄
Sülfürik AsitHNO₃
Nitrik AsitCH₄
MetanC₂H₆
EtanC₃H₈
PropanC₄H₁₀
BütanC₂H₄
EtilenC₂H₂
AsetilenC₆H₆
BenzenC₇H₈
ToluenC₁₀H₈
NaftalinC₆H₁₂
SiklohekzanCH₃OH
MetanolC₂H₅OH
EtanolCH₃COOH
Asetik AsitHCHO
FormaldehitCH₃COCH₃
AsetonC₄H₁₀O
Dietil EterC₂H₇N
EtilaminC₂H₅NO
AsetamidC₆H₁₂O₆
GlukozC₆H₁₂O₆
FruktozC₁₂H₂₂O₁₁
SakkarozCO(NH₂)₂
ÜreC₂₇H₄₆O
KolesterolC₉H₈O₄
AspirinC₈H₉NO₂
ParasetamolC₁₃H₁₈O₂
İbuprofenC₈H₁₀N₄O₂
KafeinC₆H₆N₂O
NikotinamidC₆H₈O₆
Askorbik AsitC₁₆H₁₈N₂O₄S
Penisilin GC₂H₆O₂
Etilen GlikolC₈H₈
StirenC₂H₃Cl
Vinil KlorürC₃H₅NO
AkrilamidC₆H₁₁NO
KaprolaktamLiCl
Lityum klorürNa₂O
Sodyum oksitNaCl
Sodyum klorürMgF₂
Magnezyum florürAlCl₃
Alüminyum klorürCaO
Kalsiyum oksitCaC₂
Kalsiyum karbürKNO₃
Potasyum nitratMg₃(PO₄)₂
Magnezyum fosfatAl₂(SO₄)₃
Alüminyum sülfatMg(OH)₂
Magnezyum hidroksitNH₄Cl
Amonyum klorürNH₄OH
Amonyum hidroksitCuO
Bakır(II) oksitCu₂O
Bakır(I) oksitFeSO₄
Demir(II) sülfatFe₂(SO₄)₃
Demir(III) sülfatPbCO₃
Kurşun(II) karbonatMgO
Magnezyum oksitAl₂S₃
Alüminyum sülfürLiF
Lityum florür(NH₄)₂S
Amonyum sülfürKF
Potasyum florürNiCl₂
Nikel klorürKCN
Potasyum siyanürCH₃COONa
Sodyum asetatCaCO₃
Kalsiyum karbonatNa₃P
Sodyum fosfürBeBr₂
Berilyum bromürFeO
Demir(II) oksitHg₂Cl₂
Cıva(I) klorürHg(NO₃)₂
Cıva(II) nitratCH₃COOCu
Bakır(I) asetatSiO₂
Silisyum dioksitP₄O₁₀
Tetrafosfor dekaoksitN₂O₅
Diazot pentaoksitCO
Karbon monoksitHF
Hidrojen florürPCl₅
Fosfor pentaklorürCF₄
Karbon tetraflorürSF₆
Kükürt heksaflorürNBr₃
Azot tribromürN₂O
Diazot monoksitN₂O₃
Diazot trioksitCS₂
Karbon disülfürCl₂O₇
Diklor heptaoksitBF₃
Bor triflorürCCl₄
Karbon tetraklorürSO₃
Kükürt trioksitSiCl₄
Silisyum tetraklorürP₂S₅
Difosfor pentasülfürBCl₃
Bor triklorürPBr₃
Fosfor tribromürCBr₄
Karbon tetrabromürNF₃
Azot triflorürOF₂
Oksijen diflorürNCl₃
Azot triklorürH₂S
Hidrojen sülfürPH₃
FosfinBeCl₂
Berilyum klorürHCN
Hidrojen siyanürClF₃
Klor triflorürXeF₂
Ksenon diflorürSirkenin ekşiliğinden sorumlu olan asetik asit, –COOH (karboksil) fonksiyonel grubunun prototipidir. Suda zayıf asit olarak kısmen iyonize olur (pKa = 4.76). Saf hali "buzlu asetik asit" (glacial acetic acid) olarak bilinir.
Özellikler
Mol kütlesi
60.052 g/mol
Kaynama noktası
117.9 °C
pKa
4.76
Erime noktası
16.6 °C
Yoğunluk
1.049 g/cm³
Kullanım Alanları
Sirke (%5-8 konsantre) · Vinil asetat ve PET üretimi · Boya ve ilaç sentezi · Fotoğraf durdurma banyosu
İlginç Bilgi
Asetik asit biyosentetikte "asetil-CoA" formunda tüm yağ asitlerinin ve kolesterolün yapı taşıdır — vücuttaki her yağ molekülü bu iki karbonlu birimden inşa edilir.
Sınav notu
Sistematik ad
Etanoik asit
Bileşik sınıfı
Zayıf karboksilik asittir. Sirkenin asit bileşeni bu moleküldür.
Formül birimi
Molekül içinde kovalent bağ vardır. İşlevi –COOH karboksil grubundan gelir.
Sulu çözelti
Suda zayıf asit olarak kısmen iyonlaşır. pKa değeri 4.76’dır. Konjuge bazı asetat iyonudur (CH₃COO⁻).
Formülde dikkat
Molekül formülü C₂H₄O₂, empirik formül CH₂O’dur. Sirke saf asetik asit değildir; yaklaşık yüzde 5–8’lik sulu çözeltisidir. Karbonatla tepkimesinde tuz olarak sodyum asetat oluşur.
Örnek tepkime
CH₃COOH + NaHCO₃ → CH₃COONa + H₂O + CO₂
Sirke ile karbonat karışınca asit-baz tepkimesi olur. Köpürme, açığa çıkan karbondioksit gazından gelir.
Mol kütlesi hesabı
Sorudaki atom kütlesi önceliklidir. Kütle verilmezse okulda kullanılan değerlerle toplam 60 g/mol olur.
+
+
= 60 g/mol
CH₃COOH
C₂H₄O₂
CH₂O
Empirik formül CH₂O biçimindedir. Molekül formülü bu oranın tam katıdır.
Mol hesaplayıcıda açPeriyodik tablodaki atom kütleleriyle aynı hesap 60.052 g/mol verir.
| Element | Atom sayısı | Katkı (g/mol) | Kütlece % |
|---|---|---|---|
| Karbon (C) | 2 | 24.022 | 40.0 |
| Hidrojen (H) | 4 | 4.032 | 6.7 |
| Oksijen (O) | 2 | 31.998 | 53.3 |
| Toplam | 60.052 | 100 |
Sık sorulan sorular
Asetik Asit nedir?
Sirkenin ekşiliğinden sorumlu olan asetik asit, –COOH (karboksil) fonksiyonel grubunun prototipidir. Suda zayıf asit olarak kısmen iyonize olur (pKa = 4.76). Saf hali "buzlu asetik asit" (glacial acetic acid) olarak bilinir.
Asetik Asit formülü nedir?
Asetik Asit formülü CH₃COOH olarak yazılır. Molekül formülü C₂H₄O₂ biçimindedir. Empirik formül CH₂O biçimindedir. Sistematik adı etanoik asit olarak geçer. Molekül içinde kovalent bağ vardır. İşlevi –COOH karboksil grubundan gelir.
Asetik Asit mol kütlesi kaçtır?
Asetik Asit mol kütlesi, periyodik tablodaki atom kütleleriyle 60.052 g/mol çıkar. Okulda kullanılan kütlelerle toplam 60 g/mol olur. Bu hesaba 2 karbon, 4 hidrojen ve 2 oksijen girer.
Asetik Asit suda nasıl davranır?
Suda zayıf asit olarak kısmen iyonlaşır. pKa değeri 4.76’dır. Konjuge bazı asetat iyonudur (CH₃COO⁻).
Asetik Asit için örnek tepkime nedir?
Sirke ile karbonat karışınca asit-baz tepkimesi olur. Köpürme, açığa çıkan karbondioksit gazından gelir. Denklem CH₃COOH + NaHCO₃ → CH₃COONa + H₂O + CO₂ biçimindedir.
Asetik Asit ne işe yarar?
Asetik Asit şu işlerde kullanılır: sirke (%5-8 konsantre), vinil asetat ve PET üretimi, boya ve ilaç sentezi ve fotoğraf durdurma banyosu.
Asetik Asit formülünde nelere dikkat edilir?
Molekül formülü C₂H₄O₂, empirik formül CH₂O’dur. Sirke saf asetik asit değildir; yaklaşık yüzde 5–8’lik sulu çözeltisidir. Karbonatla tepkimesinde tuz olarak sodyum asetat oluşur.