KİM.11.1.1 · 11. sınıf kimya · 1. Dönem 1. Yazılı
Olaylarda Enerji Değişimi Yazılı Soruları
KİM.11.1.1. Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin deney yapabilme. Bu kazanımda fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimi deneyle incelenir. Sıcaklık verisinden olayın endotermik ya da ekzotermik olduğunu bulman, sistem ile çevreyi ayırman ve deneyin değişkenlerini belirlemen beklenir.
- 3soru tipi
- 12çözümlü soru
- yazılıda 1 soru
Süreç bileşenleri(2)
- Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimini gözlemlemek amacıyla deney tasarlar ve tasarladığı deneyi gerçekleştirir.
- Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin elde ettiği sonuçları günlük hayattaki olayları açıklamak için kullanır.
Etkileşim · Enerji
Sorular
Soru 1 / 12 · 0/12 çözüldü1. SORU TİPİ · 5 SORU
Sıcaklık verisinden enerji değişiminin yönünü belirleme
Bir çözünme ya da tepkime deneyinde ölçülen sıcaklık değişiminden olayın endotermik mi ekzotermik mi olduğunu bulur, sistem ve çevre arasındaki enerji akışını açıklarsın.
Soru 1 / 5
Bir öğrenci, dört ayrı köpük bardağa 25 °C sıcaklıkta 100’er mL su koymuştur. Her bardağa eşit kütlede farklı bir katı ekleyip çözünme tamamlandığında sıcaklığı ölçmüştür.
| Çözünen katı | İlk sıcaklık (°C) | Son sıcaklık (°C) |
|---|---|---|
| Amonyum nitrat (NH₄NO₃) | 25 | 18 |
| Sodyum hidroksit (NaOH) | 25 | 36 |
| Kalsiyum klorür (CaCl₂) | 25 | 38 |
| Potasyum nitrat (KNO₃) | 25 | 19 |
a)Her çözünme olayının enerji değişimine göre türünü belirtiniz.
4 puanNH₄NO₃’ün çözünmesi
NaOH’ın çözünmesi
CaCl₂’nin çözünmesi
KNO₃’ün çözünmesi
b)NH₄NO₃’ün çözündüğü bardakta sistem ve çevre nedir? Suyun sıcaklığının neden düştüğünü enerji akışıyla açıklayınız.
4 puanc)Spor yaralanmalarında kullanılan soğuk kompres için tablodaki katılardan hangisi en uygundur?
2 puanSoru 2 / 5
Aşağıda bazı fiziksel ve kimyasal olaylar verilmiştir.
a)Olayları enerji değişimine göre sınıflandırınız.
7 puanBuzun erimesi
Su buharının yoğunlaşması
Kömürün yanması
Suyun elektrolizle ayrışması
Kireç taşının (CaCO₃) ısıtılarak ayrışması
Hücrede glikozun solunumla parçalanması
Naftalinin süblimleşmesi
b)Kışın bazı çiftçiler, meyve ağaçlarının yanına su dolu kovalar bırakır. Su donarken ağaçların donma riskinin azalmasını enerji değişimiyle açıklayınız.
3 puanSoru 3 / 5
Bir öğrenci, 22 °C’deki eşit hacimde suyun bulunduğu iki köpük bardaktan birine amonyum klorür (NH₄Cl), diğerine aynı kütlede sodyum hidroksit (NaOH) eklemiş ve karışımların sıcaklığını beş dakika boyunca her dakika ölçmüştür. Sonuçlar grafikte verilmiştir.
a)Her çözünme olayının enerji değişimine göre türünü belirtiniz.
2 puanNH₄Cl’nin çözünmesi
NaOH’ın çözünmesi
b)NaOH çözeltisinin ulaştığı en yüksek sıcaklık, ilk sıcaklıktan kaç °C fazladır?
3 puan°C
Ondalık için virgül kullanabilirsin. Üslü sayı: 3,01·10^23
c)Her iki çözeltinin sıcaklığı 2. dakikadan sonra yavaş yavaş oda sıcaklığına doğru değişmektedir. Bunun nedenini sistem ve çevre arasındaki ısı alışverişiyle açıklayınız.
5 puanSoru 4 / 5
Aşağıda doğada ve laboratuvarda gözlenen bazı olaylar verilmiştir.
a)Olayların fiziksel mi kimyasal mı olduğunu belirtiniz.
3 puanElin üzerine dökülen kolonyanın buharlaşması
Magnezyum şeridin yanması
Bitkilerde fotosentez
Soğuk camda kırağı oluşması (su buharının doğrudan katılaşması)
Hidroklorik asit ile sodyum hidroksitin nötrleşmesi
Demirin paslanması
b)Aynı olayları enerji değişimine göre sınıflandırınız.
3 puanKolonyanın buharlaşması
Magnezyumun yanması
Fotosentez
Kırağı oluşması
Asit ile bazın nötrleşmesi
Demirin paslanması
c)Bu sınıflandırmaya dayanarak “Fiziksel olaylar endotermik, kimyasal olaylar ekzotermiktir.” genellemesini değerlendiriniz.
4 puanSoru 5 / 5
Bir öğrenci enerji değişimiyle ilgili deneylerinden sonra aşağıdaki önermeleri yazmıştır.
a)Önermelerin geçerli olup olmadığını belirtiniz.
5 puanEkzotermik bir olay gerçekleşirken çevrenin sıcaklığı artar.
Endotermik bir olayda sistem çevreye ısı verir.
Bir olay ısı alıyorsa, tersi aynı miktarda ısı verir.
Başlatmak için kibrit gereken yanma tepkimeleri endotermiktir.
Su buharının yoğunlaşması çevreye ısı verir.
b)Yanma tepkimeleriyle ilgili geçersiz önermeyi gerekçesiyle düzeltiniz.
3 puanc)Buzun erimesinin tersi olan fiziksel olayın adını yazınız.
2 puan2. SORU TİPİ · 5 SORU
Enerji değişimi deneyini tasarlama ve sonucu günlük hayata uygulama
Enerji değişimini ölçen kontrollü bir deneyde bağımlı, bağımsız ve kontrol değişkenlerini belirler, deney basamaklarını sıralar ve sonucu günlük hayattaki bir ürünle ilişkilendirirsin.
Soru 1 / 5
Bir öğrenci, farklı tuzların suda çözünürken çevreyle alışverişini yaptığı ısıyı karşılaştıran bir deney tasarlamak istiyor. Elinde köpük bardaklar, dijital termometre, terazi, saf su ve üç farklı tuz vardır.
a)Deneydeki değişkenlerin türünü belirtiniz.
5 puanÇözünen tuzun türü
Çözeltinin sıcaklık değişimi
Kullanılan suyun kütlesi
Eklenen tuzun kütlesi
Suyun başlangıç sıcaklığı
b)Tuz önceden tartılmıştır. Deneyin kalan basamaklarını doğru sıraya koyunuz.
3 puan1.
Tartılmış tuzu suya ekleyip karıştırmak
2.
Çözünme bitince son sıcaklığı ölçmek
3.
Köpük bardağa belirli kütlede su koymak
4.
Suyun ilk sıcaklığını ölçmek
c)Deneyde cam beher yerine köpük bardak kullanılmasının nedenini yazınız.
2 puanSoru 2 / 5
Kendinden ısınan bazı yiyecek kaplarının alt bölmesinde kalsiyum oksit (CaO), ayrı bir bölmede de su bulunur. Kullanıcı düğmeye bastığında su CaO ile karışır ve kabın sıcaklığı birkaç dakikada yükselir: CaO(k) + H₂O(s) → Ca(OH)₂(k)
a)Bu tepkime enerji değişimine göre hangi türdendir?
2 puanb)Bu üründe sistem ve çevrenin ne olduğunu yazınız ve yiyeceğin nasıl ısındığını açıklayınız.
4 puanc)Aynı mantıkla çalışan bir soğutucu kap tasarlamak isteseydiniz alt bölmede nasıl bir olay gerçekleşmeliydi? Gerekçesiyle yazınız.
4 puanSoru 3 / 5
Bir öğrenci köpük bardakta 21 °C’deki 50 mL 1 M HCl çözeltisini aynı sıcaklıktaki 50 mL 1 M NaOH çözeltisiyle karıştırmış ve sıcaklığı 20 saniyede bir ölçmüştür. Aynı ölçümleri, başka bir bardakta 21 °C’deki 50 mL suyu 50 mL suyla karıştırarak da yapmıştır. Sonuçlar grafikte verilmiştir.
a)Nötrleşme karışımında ölçülen en büyük sıcaklık artışı kaç °C’dir?
2 puan°C
Ondalık için virgül kullanabilirsin. Üslü sayı: 3,01·10^23
b)Nötrleşme tepkimesi enerji değişimine göre hangi türdendir?
2 puanc)Öğrencinin su ile suyu karıştırdığı ikinci ölçümü neden yaptığını açıklayınız.
3 puanç)40. saniyeden sonra karışımın sıcaklığının yavaşça düşmesini açıklayınız.
3 puanSoru 4 / 5
Aşağıda günlük hayatta enerji değişiminden yararlanılan bazı durumlar verilmiştir.
a)Her durumda gerçekleşen olayın enerji değişimine göre türünü belirtiniz.
5 puanTerleyen bir kişinin serinlemesi
Sıcak paketteki CaCl₂’nin suda çözünmesi
Soğuk paketteki NH₄NO₃’ün suda çözünmesi
Kar yağarken havanın biraz ılıması
Doğal gazla su ısıtılması
b)Bir öğrenci “Soğuk pakete konan NH₄NO₃ miktarı arttıkça paket daha çok soğur.” hipotezini sınamak istiyor. Bağımsız, bağımlı ve en az bir kontrol değişkenini belirterek kısa bir deney planı yazınız.
5 puanSoru 5 / 5
Bir öğrenci, 25 °C’deki 100’er g su bulunan köpük bardaklara farklı kütlelerde amonyum nitrat (NH₄NO₃) eklemiş ve çözünme bitince sıcaklık düşüşünü ölçmüştür. Sonuçlar grafikte verilmiştir.
a)Deneydeki değişkenlerin türünü belirtiniz.
3 puanEklenen NH₄NO₃’ün kütlesi
Suyun sıcaklık düşüşü
Suyun kütlesi
b)Verilerdeki örüntüye göre aynı koşullarda 10 g NH₄NO₃ çözülürse sıcaklık yaklaşık kaç °C düşer?
3 puan°C
Ondalık için virgül kullanabilirsin. Üslü sayı: 3,01·10^23
c)Deneyden çıkardığınız sonucu yazınız ve bu sonucu soğuk kompres üreten bir firmanın paket tasarımında nasıl kullanabileceğini açıklayınız.
4 puan3. SORU TİPİ · 2 SORU
Isınma ve soğuma eğrisinde hâl değişimi enerjisi
Sıcaklık–zaman grafiğinde hâl değişimi aralıklarını bulur, sıcaklık sabitken alınan ya da verilen ısının ne işe yaradığını açıklar ve olayın endotermik mi ekzotermik mi olduğunu belirlersin.
Soru 1 / 2
1 atm basınçta −20 °C’deki bir buz parçası, sabit güçlü bir ısıtıcıyla buhar hâline gelene kadar ısıtılmıştır. Ölçülen sıcaklık–zaman değerleri grafikte verilmiştir.
a)Her zaman aralığında gerçekleşen değişimi belirtiniz.
4 puan0–2 dk
2–8 dk
8–18 dk
18–40 dk
b)Grafikten çıkarılabilecek doğru yargıları işaretleyiniz (birden fazla seçim yapabilirsiniz).
2 puanc)Buz erirken ısıtıcıdan sürekli ısı alındığı hâlde sıcaklığın değişmemesini açıklayınız.
4 puanSoru 2 / 2
Bir deney tüpündeki erimiş naftalin, oda sıcaklığındaki suyun içine konarak soğumaya bırakılmış ve sıcaklığı iki dakikada bir ölçülmüştür. Sonuçlar grafikte verilmiştir.
a)Naftalinin donma sıcaklığı kaç °C’dir?
2 puan°C
Ondalık için virgül kullanabilirsin. Üslü sayı: 3,01·10^23
b)4–12 dk aralığı için önermelerin geçerli olup olmadığını belirtiniz.
4 puanNaftalin çevreye ısı verir.
Taneciklerin ortalama kinetik enerjisi azalır.
Tüpte sıvı ve katı naftalin bir arada bulunur.
Gerçekleşen olay endotermiktir.
c)Donma ekzotermik olduğu hâlde naftalinin sıcaklığı bu aralıkta neden artmıyor? Açığa çıkan ısının nereye gittiğini de belirterek açıklayınız.
4 puan—
ilk denemeKİM.11.1.1 · kazanım özeti
12 soru daha çözmen gerekiyor.
0/12 soru çözüldü.
Sıcaklık verisinden enerji değişiminin yönünü belirleme
Enerji değişimi deneyini tasarlama ve sonucu günlük hayata uygulama
Isınma ve soğuma eğrisinde hâl değişimi enerjisi
Bu kazanımdaki ilerlemen
0/12
soru çözüldüEndotermik ve ekzotermik etkinliği
Konuyu soruları çözmeden önce interaktif Maarif etkinliğiyle pekiştirebilirsin.
Sık sorulan sorular
KİM.11.1.1 kazanımından OYSS 1. dönem 1. yazılıda kaç soru çıkar?
MEB 2026-2027 dağılım tablosuna göre KİM.11.1.1 kazanımı 5 senaryonun 4 tanesinde yer alır ve yer aldığı senaryolarda 1 soru çıkar.
KİM.11.1.1 kazanımında hangi soru tipleri sorulur?
Bu sayfada 3 soru tipi bulunur: Sıcaklık verisinden enerji değişiminin yönünü belirleme; Enerji değişimi deneyini tasarlama ve sonucu günlük hayata uygulama; Isınma ve soğuma eğrisinde hâl değişimi enerjisi.
KİM.11.1.1 kazanımının süreç bileşenleri nelerdir?
a) Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimini gözlemlemek amacıyla deney tasarlar ve tasarladığı deneyi gerçekleştirir. b) Fiziksel ve kimyasal olaylardaki enerji değişimine ilişkin elde ettiği sonuçları günlük hayattaki olayları açıklamak için kullanır.
11. sınıf 1. dönem 1. yazılı diğer kazanımları
Bütün kazanımları senaryona göre bir arada çalışmak ve süreli prova yazılıya girmek için 11. Sınıf Kimya 1. Dönem 1. Yazılı Soruları sayfasına dönebilirsin.