At
210.000Astatin
Astatine
Yeryüzünde doğal olarak en az bulunan element. Radyoaktif halojen. Kanser tedavisinde radyoaktif iyot tedavisine alternatif araştırılıyor.
85
210 g/mol
[Xe] 4f¹⁴ 5d¹⁰ 6s² 6p⁵
2 | 8 | 18 | 32 | 18 | 7
2.2
7 g/cm³
301.9 °C
336.9 °C
Corson, MacKenzie & Segrè
Astatin, 1940'ta UC Berkeley'de Dale R. Corson, Kenneth Ross MacKenzie ve Emilio Segrè tarafından ²⁰⁹Bi hedefine α parçacığı bombardımanıyla sentezlendi. Adını Yunanca "astatos" (kararsız) sözcüğünden aldı. Doğada eser miktarda bulunur (Dünya kabuğunda toplam yalnızca ~30 mg); uranyum ve toryum bozunma zincirlerinde kısa ömürlü ara ürün olarak oluşur. En ağır halojendir.
AtI
Astatin İyodürC₆H₅At
Asstatobenzol²¹¹At hedefli alfa terapisi (TAT): ²¹¹At'nin iyot benzeri biyolojik davranışı sayesinde tiroit kanseri, over kanseri ve PSMA-pozitif prostat kanseri tedavisinde radyoimmünoterapi araştırması; α parçacığı yüksek LET ile tümör DNA'sını hasara uğratır.
Ağır halogen kimyası araştırması: At⁻, AtCl, At₂ ve At organik bileşikler sentezi; gruplandırma ve kimyasal özelliklerinin periyodik tablodaki konuma uygunluğu incelenmektedir.
Tüm izotopları radyoaktif ve kısa ömürlüdür; doğal biyolojik rolü yoktur. ²¹¹At, tiroit hücrelerine iyot gibi alınır ve tiroit kanseri hedefli alfa terapisinde araştırılmaktadır.
01
Astatin, Dünya yüzeyinde toplam tahmini miktarı yalnızca ~30 mg olan en nadir doğal elementtir. Buna karşın sentezlenebildiğinden ve ²¹¹At tıbbi açıdan değer taşıdığından, nükleer tıp reaktörlerinde ve siklotronlarda üretilmektedir.
02
Astatin, klasik halogen kimyasının beklenmedik istisnası olabilir: bazı teorik çalışmalar At₂'nin gazda değil sıvı fazda oda sıcaklığında var olabileceğini öngörür; relativistik etki At polarizabilitesini artırarak van der Waals bağlanmasını güçlendirir.
03
At; flor, klor, brom ve iyot gibi halojenler gibi -1 yükseltgenme basamağı gösterir; ancak +1, +3, +5 ve +7 oksidasyonu da gözlemlenmiştir — en çok yönlü halogen.
1
6. Periyot p-bloğu; elektron dizilimi [Xe] 4f¹⁴ 5d¹⁰ 6s² 6p⁵; ağır halogen; tüm izotopları radyoaktif.
2
Doğanın en nadir elementi (~30 mg Dünya kabuğunda); ²¹¹At hedefli alfa terapisi araştırması.
