Ar
39.950Argon
Argon
Havanın %0,93'ünü oluşturan soy gaz. Kaynak ve metal kesimde koruyucu atmosfer olarak kullanılır.
18
39.95 g/mol
[Ne] 3s² 3p⁶
2 | 8 | 8
—
1.78e-3 g/cm³
-189.3 °C
-185.8 °C
Lord Rayleigh & William Ramsay
Lord Rayleigh (John William Strutt) 1894'te havadan elde ettiği azotun, kimyasal yoldan hazırladığı azottan %0,5 daha yoğun olduğunu fark etti. William Ramsay ile birlikte bu farkın nedenini araştırdılar; havada azotla birlikte bulunan, kimyasal olarak tepkimesiz yeni bir element — argon — izole edildi ve tanımlandı. Adı Yunanca "argos" (tembel, hareketsiz) sözcüğünden gelir. Rayleigh ve Ramsay 1904'te Nobel ödülleri aldı.
⁴⁰Ar
Doğal bolluk: %99,60. ⁴⁰K'ın elektron yakalama bozunmasından oluşur; K-Ar jeolojik yaş tayininin temelidir.³⁸Ar
Doğal bolluk: %0,06. Nadir; kozmik ışın spallasyonu ürünü.³⁶Ar
Doğal bolluk: %0,34. İlkel argon; güneş rüzgarından kaynaklanan meteorit örneklerinde araştırılır.ArF
Argon Florür (Ekzimer)ArF ekzimer lazer (193 nm UV): fotolitografi ve LASIK göz ameliyatında kullanılır; kararlı bileşik değil, uyarılmış hâlde var olur.HArF
Argon Florhidrür−265 °C altında katı hâlde sentezlenen ilk nötr argon bileşiği (2000, Helsinki); oda sıcaklığında bozunur.- Kaynak: MIG/TIG kaynağında sıcak metali oksidasyondan koruyan inert gaz atmosferi
- Akkor ampul ve floresan lamba dolgu gazı (reaktif olmayan ortam sağlar)
- Argon lazerleri: mavi-yeşil ışık (488 nm, 514 nm); tıbbi ve bilimsel uygulamalar
- Şarap ve yağ depolamada oksijen yerine (oksidasyon önleme)
- Metal ve silikon üretiminde inert atmosfer
- Çift cam pencere dolgusu (termal yalıtım — He ve Kr'dan ucuz; hava/azottan pahalı ama yalıtımı daha iyi)
Argonun bilinen hiçbir biyolojik rolü yoktur. İnert bir gazdır; standart koşullarda hiçbir canlı sürecinde yer almaz. Yüksek konsantrasyonda solunduğunda oksijen yerini aldığı için boğucu etki yaratabilir.
- Argon, Dünya atmosferinin %0,934'ünü oluşturur; azot ve oksijenden sonra üçüncü en bol gazdır. CO₂'den yaklaşık 23 kat daha fazla mevcuttur.
- Atmosferdeki ⁴⁰Ar'ın büyük çoğunluğu, milyarlarca yıl boyunca yerkabuğundaki ⁴⁰K'ın bozunmasından birikmiştir.
- K-Ar tarihleme yöntemi jeolojide 10.000 ila 4,5 milyar yıl arasındaki kayaçların yaşını belirler.
- Argon, ksenon ve kripton gibi ağır soy gazların aksine, atmosferde oldukça boldur; ticari olarak sıvı havanın fraksiyonlu damıtılmasıyla elde edilir.
- Kaynak gazı olarak kullanılan argon, erimiş metali korurken azota göre daha iyi koruma sağlar (daha ağır ve tepkimesizdir).
- Soy gaz (Grup 18); Periyot 3; elektron dizilimi [Ne] 3s² 3p⁶ = [Ar] → tam dolu 3. enerji düzeyi.
- Kimyasal tepkime vermez; iyonlaşma enerjisi çok yüksek.
- YKS'de: 'Periyot 3'ün son elementi', 'inert gaz atmosferi', 'elektron konfigürasyonu kısaltması [Ar]' bağlamlarında sorulur.
- Atmosferde en bol soy gazdır (%0,93); helyum ise atmosferde çok azdır (5 ppm).
- Soy gazlar arasında reaktivite: Xe > Kr > Ar > Ne > He (büyük atom → daha polarize olabilir, soy gaz bileşiği yapma ihtimali artar).
Argon atom numarası kaçtır?
Argon elementinin atom numarası 18'dır.
Argon elektron dizilimi nedir?
Argon elementinin elektron dizilimi [Ne] 3s² 3p⁶ şeklindedir.
Argon nerelerde kullanılır?
Kaynak: MIG/TIG kaynağında sıcak metali oksidasyondan koruyan inert gaz atmosferi